سامانه مدیریت نشریات علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد

آقاجان پوریان وحید, مرضیه, اقدسی, علی نقی, مصرآبادی, جواد, هاشمی نصرت آباد, تورج. (1403). اثربخشی مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد بر سرمایه روانشناختی و مشغولیت در مدرسه در نوجوانان دارای مشکلات کم توجهی. , 67(2), 593-605. doi: 10.22038/mjms.2023.72085.4269
مرضیه آقاجان پوریان وحید; علی نقی اقدسی; جواد مصرآبادی; تورج هاشمی نصرت آباد. "اثربخشی مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد بر سرمایه روانشناختی و مشغولیت در مدرسه در نوجوانان دارای مشکلات کم توجهی". , 67, 2, 1403, 593-605. doi: 10.22038/mjms.2023.72085.4269
آقاجان پوریان وحید, مرضیه, اقدسی, علی نقی, مصرآبادی, جواد, هاشمی نصرت آباد, تورج. (1403). 'اثربخشی مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد بر سرمایه روانشناختی و مشغولیت در مدرسه در نوجوانان دارای مشکلات کم توجهی', , 67(2), pp. 593-605. doi: 10.22038/mjms.2023.72085.4269
آقاجان پوریان وحید, مرضیه, اقدسی, علی نقی, مصرآبادی, جواد, هاشمی نصرت آباد, تورج. اثربخشی مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد بر سرمایه روانشناختی و مشغولیت در مدرسه در نوجوانان دارای مشکلات کم توجهی. , 1403; 67(2): 593-605. doi: 10.22038/mjms.2023.72085.4269

اثربخشی مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد بر سرمایه روانشناختی و مشغولیت در مدرسه در نوجوانان دارای مشکلات کم توجهی

مجله دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد
مقاله 18، دوره 67، شماره 2، خرداد و تیر 1403، صفحه 593-605    اصل مقاله (1.24 M)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22038/mjms.2023.72085.4269
نویسندگان
مرضیه آقاجان پوریان وحید1؛ علی نقی اقدسی* 2؛ جواد مصرآبادی3؛ تورج هاشمی نصرت آباد4
1دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی، گروه مشاوره و روانشناسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران
2استادیار گروه مشاوره و روانشناسی، ,واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.
3استاد گروه روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران
4استاد گروه روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
چکیده
مقدمه: کم‌توجهی یک مشکلی است که توسط تعدادی از علائم، رفتارهای تکانشی و ناتوانی در تمرکز نشان داده می‌شود. ضروری است با به‌کارگیری درمان‌های روان‌شناختی مناسب نسبت به کاهش مشکلات ناشی از آن اقدام نمود. این پژوهش با هدف تعیین اثربخشی مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد بر سرمایه روانشناختی و مشغولیت در مدرسه در نوجوانان دارای مشکلات کم توجهی انجام شد.
روش کار: پژوهش حاضر از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود. از جامعه دانش آموزان دختر مقطع متوسطه دوم در ناحیه 2 آموزش و پرورش شهر تبریز، 40 نفر از به عنوان نمونه به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و با روش تصادفی در دو گروه 20 نفری آزمایش و کنترل جایگزین شدند. برای جمع آوری داده ها از مقیاس خودگزارشی مشکلات رفتاری نوجوانان آخنباخ (YSR)، سرمایه روانشناختی لوتانز (PCQ) و مشغولیت دانش آموز در مدرسه (SES-4DS) استفاده شد. در این پژوهش، گروه آزمایش طی 9 جلسه 90 دقیقه ای تحت درمان پذیرش و تعهد (ACT) قرار گرفت و گروه کنترل نیز در لیست انتظار بودند. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیری انجام شد.
نتایج: یافته نشان داد که مداخله مبتننی بر پذیرش و تعهد منجر به تفاوت معنی‌دار بین گروه‌ها در متغیرهای سرمایه روانشناختی به میزان 8/60 درصد و مشغولیت در مدرسه به میزان 8/58 درصد شده است (005/0p<).
نتیجه‌گیری: مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد درمان موثر و قابل توجهی بر ارتقای سرمایه روانشناختی و مشغولیت در مدرسه دانش آموزان دارای مشکلات کم توجهی است.
کلیدواژه‌ها
مشکلات کم توجهی؛ سرمایه روانشناختی؛ مشغولیت در مدرسه؛ مداخله پذیرش و تعهد؛ نوجوان
مراجع
  1. Hogan E, Akpan M, Ijezie E, Edem K. Prevalence of attention deficit hyperactivity disorder symptoms among primary school children in Nigeria: a comparison of teachers and parent reports. International Journal of Research in Medical Sciences. 2022 May;10(5):1021.
  2. Widiger TA, Costa PT, American Psychological Association, editors. Personality disorders and the five-factor model of personality. Washington, DC: American Psychological Association; 2013.
  3. Jangmo A, Stålhandske A, Chang Z, Chen Q, Almqvist C, Feldman I, Bulik CM, Lichtenstein P, D’Onofrio B, Kuja-Halkola R, Larsson H. Attention-deficit/hyperactivity disorder, school performance, and effect of medication. Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry. 2019 Apr 1;58(4):423-32.
  4. Walter O, Hazan-Liran B. Mediating role of psychological capital in relations between social support and subjective wellbeing among students with learning disabilities and attention deficit hyperactivity disorder. European Journal of Special Needs Education. 2022 Nov 2;37(6):1055-67.
  5. Fatima T, Naoreen B, Buzdar MA. Individual differences in religiosity and its influences on psychological capital. Mental health, religion & culture. 2022 Feb 7;25(2):162-76.
  6. Wang J, Bu L, Li Y, Song J, Li N. The mediating effect of academic engagement between psychological capital and academic burnout among nursing students during the COVID-19 pandemic: A cross-sectional study. Nurse Education Today. 2021 Jul 1;102:104938.
  7. You JW. The relationship among college students' psychological capital, learning empowerment, and engagement. Learning and Individual Differences. 2016 Jul 1;49:17-24.
  8. Dvorsky MR, Langberg JM. A review of factors that promote resilience in youth with ADHD and ADHD symptoms. Clinical child and family psychology review. 2016 Dec;19:368-91.
  9. Hazan-Liran B. Does Procrastination Have a Cultural or a Neurological Source? Evidence of its Mediating Role in the Relationship Between Psychological Capital and Academic Adjustment. American Journal of Health Behavior. 2023 Apr 30;47(2):306-20.
  10. Connor DJ. Helping students with disabilities transition to college: 21 tips for students with LD and/or ADD/ADHD. Teaching Exceptional Children. 2012 May;44(5):16-25.
  11. Vanno V, Kaemkate W, Wongwanich S. Relationships between academic performance, perceived group psychological capital, and positive psychological capital of Thai undergraduate students. Procedia-Social and Behavioral Sciences. 2014 Feb 21;116:3226-30.
  12. Ortega-Maldonado A, Salanova M. Psychological capital and performance among undergraduate students: the role of meaning-focused coping and satisfaction. Teaching in Higher Education. 2018 Apr 3;23(3):390-402.
  13. Martínez IM, Youssef-Morgan CM, Chambel MJ, Marques-Pinto A. Antecedents of academic performance of university students: Academic engagement and psychological capital resources. Educational Psychology. 2019 Sep 14;39(8):1047-67.
  14. Millings A, Buck R, Montgomery A, Spears M, Stallard P. School connectedness, peer attachment, and self-esteem as predictors of adolescent depression. Journal of adolescence. 2012 Aug 1;35(4):1061-7.
  15. Fredricks JA, Filsecker M, Lawson MA. Student engagement, context, and adjustment: Addressing definitional, measurement, and methodological issues. Learning and instruction. 2016 Jun 1;43:1-4.
  16. Karababa A. The reciprocal relationships between school engagement and self-esteem among Turkish early adolescents: a three-wave cross-lagged model. Children and Youth Services Review. 2020 Sep 1;116:105114.
  17. Martin AJ. Academic buoyancy and academic resilience: Exploring ‘everyday’and ‘classic’resilience in the face of academic adversity. School Psychology International. 2013 Oct;34(5):488-500.
  18. Steiner NJ, Sheldrick RC, Frenette EC, Rene KM, Perrin EC. Classroom behavior of participants with ADHD compared with peers: Influence of teaching format and grade level. Journal of Applied School Psychology. 2014 Jul 3;30(3):209-22.
  19. Portilla XA, Ballard PJ, Adler NE, Boyce WT, Obradović J. An integrative view of school functioning: Transactions between self‐regulation, school engagement, and teacher–child relationship quality. Child development. 2014 Sep;85(5):1915-31.
  20. Rushton S, Giallo R, Efron D. ADHD and emotional engagement with school in the primary years: Investigating the role of student–teacher relationships. British Journal of Educational Psychology. 2020 Jun;90:193-209.
  21. Abbott‐Chapman J, Martin K, Ollington N, Venn A, Dwyer T, Gall S. The longitudinal association of childhood school engagement with adult educational and occupational achievement: Findings from an Australian national study. British Educational Research Journal. 2014 Feb;40(1):102-20.
  22. Halliburton AE, Cooper LD. Applications and adaptations of Acceptance and Commitment Therapy (ACT) for adolescents. Journal of Contextual Behavioral Science. 2015 Jan 1;4(1):1-1.
  23. Puolakanaho A, Lappalainen R, Lappalainen P, Muotka JS, Hirvonen R, Eklund KM, Ahonen TP, Kiuru N. Reducing stress and enhancing academic buoyancy among adolescents using a brief web-based program based on acceptance and commitment therapy: a randomized controlled trial. Journal of youth and adolescence. 2019 Feb 15;48:287-305.
  24. Hayes SC, Hofmann SG. The third wave of cognitive behavioral therapy and the rise of process‐based care. World psychiatry. 2017 Oct;16(3):245.
  25. Dindo L, Van Liew JR, Arch JJ. Acceptance and commitment therapy: a transdiagnostic behavioral intervention for mental health and medical conditions. Neurotherapeutics. 2017 Jul;14:546-53.
  26. Barghi Irani Z, Zare H, Abedin M. Effectiveness of acceptance and commitment based therapy (ACT) on the psychological capital in patients with esophageal cancer. QUARTERLY JOURNAL OF HEALTH PSYCHOLOGY. 2015 Jun 22;4(14):113-28.
  27. Mirsharifa SM, Mirzaian B, Dousti Y. The efficacy of Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Matrix on depression and psychological capital of the patients with irritable bowel syndrome. Open Access Macedonian Journal of Medical Sciences. 2019 Feb 2;7(3):421.
  28. Fang S, Ding D. The efficacy of group-based acceptance and commitment therapy on psychological capital and school engagement: A pilot study among Chinese adolescents. Journal of contextual behavioral science. 2020 Apr 1;16:134-43.
  29. Grégoire S, Lachance L, Bouffard T, Dionne F. The use of acceptance and commitment therapy to promote mental health and school engagement in university students: A multisite randomized controlled trial. Behavior Therapy. 2018 May 1;49(3):360-72.
  30. Paliliunas D, Belisle J, Dixon MR. A randomized control trial to evaluate the use of acceptance and commitment therapy (ACT) to increase academic performance and psychological flexibility in graduate students. Behavior analysis in practice. 2018 Sep 28;11:241-53.
  31. Osler JE. TrichotomySquared A Novel Mixed Methods Test and Research Procedure Designed to Analyze, Transform, and Compare Qualitative and Quantitative Data for Education Scientists who are Administrators, Practitioners, Teachers, and Technologists. i-manager's Journal on Mathematics. 2012 Jul 1;1(3):23.
  32. Alavi M, Seng JH, Mustaffa MS, Ninggal MT, Amini M, Latif AA. Attention, impulsiveness, and gender in academic achievement among typically developing children. Perceptual and motor skills. 2019 Feb;126(1):5-24.
  33. Minaee A. Adaptation and standardization of child behavior checklist, youth self-report, and teacher’s report forms. Journal of exceptional children. 2006 Jun 10;6(1):529-58.
  34. Akbari Zardkhaneh S, Mansurkiaie N, Zanganeh A, Mahdavi M, Osanloo S, Jallalat-Danesh M, Tahmasbi Garmtani S, Teymourifard SE. Development and Psychometric Properties of Preliminary Version of Mental Health Scale (Self-Report form) for Adolescents in Iran. 2019; 12 (4): 94-109
  35. Bordin IA, Rocha MM, Paula CS, Teixeira MC, Achenbach TM, Rescorla LA, Silvares EF. Child Behavior Checklist (CBCL), Youth Self-Report (YSR) and Teacher's Report Form (TRF): an overview of the development of the original and Brazilian versions. Cadernos de saúde pública. 2013;29:13-28.
  36. Saadat S, Davarpanah SH, Saeedpour F, Samiee F. The role of psychological capital (ie, hope, optimism, self-efficacy, resilience) in student’s academic commitment. Educ Strategy Med Sci. 2019 Aug 10;12(3):1-1.
  37. Hashemi Nosrat Abbad, T., Babapour Kheiradin, J., Bahadori Khosroshahi, J. (2011). Role of Psychological Capital in Psychological well- being by considering the moderating effects of social capital. Quarterly Social Psychology Research, 2011; 1 (4): 123-124.
  38. Gol Parvar, M., Ghasemi, M & Mosahebi, M. The pattern of the role of psychological capital components in life satisfaction and marital satisfaction in the wives of martyrs in Kurd city. Social Psychological Studies of Women, 2013; 12(1):119-140.
  39. Veiga FH, Robu V, Conboy J, Ortiz A, Carvalho C, Galvão D. Students' engagement in school and family variables: A literature review. Estudos de Psicologia (Campinas). 2016 Apr;33:187-97.
  40. Safaei, M., Talepasand, S. The properties of the student Engagement Multidimensional Scale in School. Research in School and Virtual Learning, 2018; 5(4): 83-92.
  41. Seyyedjafari, J., Motamedi, A., Mehradsadr, M., Olamaie Kopaei, M., Hashemian, S. The Effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy (ACT) on Resilience in Elderlies. Aging Psychology, 2017; 3(1), 21-29.
  42. Vaezi, S., Akbarnataj Bisheh, K., Kazem Fakhri, M. Effectiveness of group acceptance and commitment therapy on emotion regulation, psychological capital and coping strategies of students. Advances in Cognitive Sciences, 2021; 22 (4): 46-55.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 1,184
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 657